Alarmsignalen bij kleuters

Door cognitio op 06/12/2011 in spraak- en taalontwikkeling, signalering, kleuters, schoolse vaardigheden

De kleuterperiode is de periode waarin kinderen grote veranderingen in de communicatie doormaken. Daarnaast wordt hier de basis gelegd voor de ontwikkeling van de schoolse vaardigheden.

Vroegtijdige herkenning van probleemsignalen kan leiden tot efficiënte hulpverlening. Zo kunnen de mogelijke problemen vanaf het begin in kaart gebracht worden en kan, indien nodig, therapie op maat opgestart worden.

In deze blog hebben we een lijst samengesteld met alarmsignalen bij kleuters. Deze lijst kan een goede indicatie zijn voor leerkrachten en ouders bij twijfel over de ontwikkeling van het kind. Wanneer leerkrachten en/of ouders dergelijke alarmsignalen opmerken, is het nuttig om contact op te nemen met Cognitio of met een andere praktijk voor logopedie in uw omgeving. Door middel van een diagnostisch onderzoek kan bepaald worden of begeleiding noodzakelijk is.

Alarmsignalen spraak- en taalontwikkeling

• het kind neemt weinig spreekinitiatieven, het is stil in de klas
• het kind zoekt vaak naar de juiste woorden en zinnen
• het is moeilijk voor het kind om zich duidelijk te maken. De toehoorder dient veel vragen te stellen om het verhaal te kunnen begrijpen
• het begrijpen van wat er gevraagd wordt en het uitvoeren van gegeven opdrachten gaat moeizaam
• het kind kan niet alle klanken juist uitspreken. Het vervangt klanken door andere klanken, voegt klanken toe of laat klanken weg
• het is moeilijk voor anderen om het kind adequaat te verstaan
• de stem klinkt vaak hees
• het kind herhaalt frequent woorden of woorddelen. Het spreken klinkt niet vloeiend
• het kind vertoont frustraties omdat anderen hem/haar niet goed verstaan

Bij twijfel rond de taalontwikkeling  kan gebruik gemaakt worden van het taalscreeningsinstrument " SNEL". Hiervoor verwijzen we naar onze blog van 14/11/2011 " Taalscreeningsinstrument voor kinderen van 1 tot 6 jaar"

ga naar onze blog

Alarmsignalen ontwikkeling schoolse vaardigheden ( lezen/spelling/rekenen)

• het kind heeft geen goede luisterhouding. Het heeft moeite met het onthouden van instructies, met het volgen van een voorgelezen verhaal en met het kritisch beantwoorden van vragen rond het verhaal
• het onthouden van namen, het benoemen van kleuren en vormen gaat moeizaam
• het onthouden van versjes en het meezingen van liedjes is onvoldoende
• rijmoefeningen zijn moeilijk
• het kind heeft moeite met het verdelen van een woord in letters/lettergrepen ( hakken) en/of met het herkennen van woorden wanneer de letters afzonderlijk aangeboden worden ( plakken)
• tellen tot 20 lukt onvoldoende
• het kind heeft moeite met het vergelijken van hoeveelheden
• rekentaal ( meer, minder, eerst, laatst, evenveel) is onvoldoende beheerst

taalscreeningsinstrument voor kinderen van 1 tot 6 jaar

Door cognitio op 08/11/2011 in screening, taalontwikkeling

Het leren van taal is een omvangrijke en complexe taak. Sommige kinderen zijn echter niet in staat om zich de taal voldoende eigen te maken en missen daardoor de mogelijkheid om ervaringen uit te wisselen en van anderen te leren. Daarnaast kan het niet goed verwerven van taal leiden tot problemen in de emotionele en cognitieve ontwikkeling van het kind. Het opsporen van taalproblemen in een vroeg stadium is dan ook zeer belangrijk.

Om deze reden is het taalscreeningsinstrument SNEL ontwikkeld door Margreet Luinge. SNEL (Spraak- en TaalNormen EersteLijns gezondheidszorg) is een screeningsinstrument voor de opsporing van taalproblemen bij kinderen tussen 1 en 6 jaar. Het is bedoeld voor de eerstelijnsgezondheidszorg zoals consultatiebureaus, huisartsenpraktijken, wijkverpleegkundigen en de gemeentelijke gezondheidsdiensten.

Het instrument bestaat uit een vragenlijst van 14 gesloten vragen aan ouders/verzorgers van het kind. De vragen gaan over mijlpalen in de taalontwikkeling. Een positief antwoord op de vragen wordt gescoord met "1", een negatief antwoord met "0". De som van het aantal keren "ja" is de uiteindelijke score. Met behulp van de normtabel kan worden bepaald of er sprake is van een goede, een twijfelachtige of een vertraagde taalontwikkeling. Op basis van deze beoordeling kunnen kinderen indien nodig doorverwezen worden voor verdere diagnostiek en behandeling.

Op de website van Kind en Taal kan het screeningsinstrument online worden ingevuld. Automatisch wordt een advies geformuleerd ( geen probleem- advies tot doorverwijzing).

http://kindentaal.logopedie.nl/site/sneltest

Via onderstaande link is het volledige proefschrift te downloaden. In de Nederlandse samenvatting van dit proefstuk vindt U op pagina 114 en 115 het testformulier en de bijbehorende normtabel.

http://irs.ub.rug.nl/ppn/288245946